Peki, bu tablolar sınav hazırlık sürecini nasıl değiştirecek? Öğrenciler hangi konulara daha çok ağırlık vermeli? İşte sınav maratonunda işinizi kolaylaştıracak tüm detaylar!

Ortak Sınav Tabloları Neden Kritik Önem Taşıyor?

Bildiğiniz gibi MEB, artık ölçme ve değerlendirme süreçlerini “sürprizsiz” hale getirmeyi hedefliyor. Yayımlanan bu tablolar aslında sınavın yol haritası niteliğinde.

• Hangi Konudan Sorumlusunuz? Tablolar, sınavda hangi kazanımların sorgulanacağını net bir şekilde ortaya koyuyor.
• Soru Sayıları Belli Oldu: Hangi konudan kaç soru geleceğini bilmek, ders çalışırken zaman yönetimi yapmanızı sağlar.
• Öğretmenler İçin Standart: Okulda yapılacak sınavlarda öğretmenler bu tabloları esas alarak sorularını hazırlıyor.

2. Dönem Ortak Sınav Kapsamında Hangi Dersler Var?

MEB tarafından yayımlanan liste, 5. sınıftan 12. sınıfa kadar tüm kademeleri kapsıyor. Özellikle temel derslerdeki (Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri vb.) kazanım dağılımları, sınavın zorluk seviyesi hakkında da ipuçları veriyor.

Temel Eğitim ve Ortaöğretim Detayları

• Ortaokul Grubu: 5, 6, 7 ve 8. sınıf öğrencileri için ders bazlı senaryolar paylaşıldı.
• Lise Grubu: 9, 10, 11 ve 12. sınıflar için Türk Dili ve Edebiyatı’ndan branş derslerine kadar her dersin sınav şablonu netleşti.

Pekiyi.com Notu: Sınava hazırlanırken sadece konu anlatımına bakmak yerine, bu tablolardaki “kazanım” ifadelerini tek tek kontrol etmeyi unutmayın. MEB soruları doğrudan bu kazanımlar üzerinden kurguluyor!

Sınavlara Hazırlanırken Dikkat Etmeniz Gereken 3 İpucu

1. Senaryoları İnceleyin: Tablolarda genellikle farklı senaryolar (Senaryo 1, Senaryo 2 gibi) bulunur. Okulunuzdaki zümre öğretmenlerinin hangi senaryoyu seçeceğini takip edin.
2. Soru Dağılımına Göre Ağırlık Verin: Eğer bir kazanımdan 3-4 soru geliyorsa, o konu sınavın “kilit” noktasıdır.
3. MEB Örnek Sorularını Çözün: Tablolarla birlikte yayımlanan örnek sorular, sınavın soru tarzını anlamak için en iyi kaynaktır.

Tablolara Nasıl Ulaşabilirim?

Bakanlık tarafından hazırlanan tüm sınıf ve derslere ait tablolar, MEB’in resmi internet sitesi üzerinden PDF formatında indirilebiliyor. Siz de kendi sınıfınızla ilgili tabloyu hemen inceleyerek hazırlıklarınıza bir adım önde başlayabilirsiniz.

İkinci dönem ortak yazılı sınavlara yönelik örnek konu-soru dağılım tablolarına ulaşmak için tıklayınız.

Hadi eğri oturalım, doğru konuşalım artık… Bu tatilde asıl ödevi, o minicik omuzlarıyla koca bir müfredatı sırtlamaya çalışan yorgun argın öğrencilerimize değil; biz eğitimcilere, sisteme ve başarıyı sadece rakamlarda, netlerde arayan şu yetişkin dünyasına vermeli aslında.

Öğretmenin Çilesi, Sistemin Baskısı…

Önce çuvaldızı bir kendimize batıralım, ama öğretmenimizin de o helal emeğini, hakkını yemeden… Bir öğretmen düşünün; kışın ayazında, sabahın köründe sınıfa girip kırk ayrı dünyayı, kırk ayrı derdi bir araya getirmeye çalışmış bütün dönem. O öğretmen de istemez mi sanıyorsunuz; öğrencisi gitsin, doğayı tanısın, bir ağacın gölgesinde şöyle bir soluklansın? İster elbet, istemez mi hiç. Lakin tepesinde “müfredat yetişecek”, “aman sınavda geri kalmasınlar” diye sallanan o meşhur Demokles’in kılıcı varken, o da çaresizce sarılıyor işte o ödev fasiküllerine.

Aslında öğretmen, o ödevleri vererek sadece talebesini değil, sistemin karşısında kendi vicdanını da bir nevi sigortalamaya çalışıyor gibi. Ama hepimiz biliyoruz; kalbe dokunmayan, hayatın içine sızmayan, şöyle güzel bir hatırayla harmanlanmayan kuru bilgi dediğin, tatilin ilk rüzgarıyla uçup giden hazan yaprağından farksızdır.

Düş Kurma Hakkına Vurulan O Görünmez Pranga

Gelelim meselenin asıl can yakıcı, insanı düşündüren tarafına. Biz evlatlarımızı ne zaman birer “başarı makinesi“, tatili ise “bozulan makineye bakım molası” sanmaya başladık? Bir çocuğun en büyük muallimi, aslında o çok korktuğumuz “can sıkıntısı”dır bazen. Canı sıkılan çocuk, kendi oyununu kurar; hayal dünyasında okyanuslar aşar, kuru bir ağaç dalından saraylar yapar kendine. Biz o mukaddes boşluğu test kitaplarıyla, “aman eksik kalmasın” diye zorunlu tekrarlarla doldurduğumuzda; aslında bir fidanın toprağını betonla kapatmış oluyoruz resmen.

Bir evlada tatilde sayfalarca ödev dayatmak, ona gizliden gizliye şu acı haberi vermektir aslında: “Evladım, okul senin için kaçılması imkansız bir mecburiyetler hapishanesidir.” Bu anlayışla büyüyen bir ruhtan, yarın hangi özgün düşünceyi, hangi icadı bekleyebiliriz ki?

Bu Tatilde Herkese Bir “Gönül Ödevi” Lazım

Eğer bu tatil bir işe yarayacaksa gerçekten, gelin ödevleri rollerimize göre yeniden taksim edelim, hak geçmesin:

Öğrencinin ödevi; bir sabah güneşin doğuşuna şöyle bir şahitlik etmek olsun. Bir aile büyüğünün dizinin dibine çöküp, içinde internet olmayan o eski güzel günleri, o yaşanmışlıkları dinlemek olsun mesela. Zihnini öyle bir nadasa bıraksın ki, okul başladığında toprağı yeniden bereketle dolsun.

Eğitimcinin ve sistemin ödevi ise; bu sessizlikte aynanın karşısına geçip dürüstçe bir muhasebe yapmaktır. Biz bu çocuklara hakikaten bilgiyi mi veriyoruz yoksa sadece bilgiyi istiflemeyi mi öğretiyoruz? Okul dediğin bir hürriyet kapısı mı yoksa bir uyanış yurdu mu?

Netice-i Kelam…

Artık şu “ödev” denen ruh prangalarını bir kenara bırakalım. Müfredatın o soğuk, o mesafeli nefesini çocukların tatil sevincinden biraz uzak tutalım ne olur. Bırakalım çocuklar çocuk kalsın bir süre, öğretmenler ise o ağır yükün altından bir an olsun çıkıp şöyle derinden bir nefes alsın.

Şunu unutmamak lazım; iyi terbiye edilmiş bir ruh ve gerçekten dinlenmiş bir zihin, çözülmüş on binlerce matematik probleminden çok daha kıymetlidir. Baki kalacak olan da sadece budur zaten.

Ruhu dinlenmiş, ferah ve keşif dolu bir tatil duasıyla…

Müfredat Dışı (Eğitimci-Yazar)

Eğitim gündemini yakından takip edenler bilir ki; sınav isimleri üzerinden yaratılan spekülasyonlar genelde kafa karışıklığından başka bir işe yaramaz. Gelin, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) kaynakları ve işin mutfağındaki gerçekler ışığında bu konuya bir netlik kazandıralım.

KGS İddiası Nereden Çıktı? MEB Ne Diyor?

Hemen en baştan söyleyelim: Milli Eğitim Bakanlığı’nın ne resmi web sitesinde ne de Bakan Yusuf Tekin’in açıklamalarında “KGS” diye bir sınav ismi geçiyor. Bazı haber sitelerinde yayılan “LGS gidiyor, KGS geliyor” haberleri, resmi bir dayanağı olmayan, tamamen tıklanma odaklı içeriklerdir. Bakanlığın şu anki önceliği sınavın adını değiştirmek değil, sınavın içeriğini ve niteliğini yeni müfredatla uyumlu hale getirmek. Yani isim değişikliği bekleyenler, bir süre daha beklemek zorunda kalabilir çünkü masada böyle bir gündem maddesi bulunmuyor.

Asıl Değişim “İsimde” Değil “Sistemde”: Sorular Nasıl Değişecek?

“LGS kalkıyor” haberlerinin bu kadar yayılmasının sebebi, aslında arka planda hazırlığı yapılan ciddi bir soru yapısı değişikliğidir. Evet, sınavın adı hala LGS olabilir ama soruların ruhu değişiyor. Peki, bizi neler bekliyor?

Özellikle eğitim yazarı Pervin Kaplan’ın da dikkat çektiği üzere, soru sistemlerinde “sessiz bir devrim” yaşanıyor. İşte öğrencileri ve velileri asıl ilgilendiren o değişimlerin detayları:

1. Ezber Değil, Beceri Odaklı Sorular

Artık “formülü yerine koy, sonucu bul” dönemi tamamen kapanıyor. Yeni sistemde sorular, öğrencinin bilgiyi kullanma, analiz etme ve çıkarım yapma yeteneğini ölçer hale gelecek. Yani bir öğrenci konuyu çok iyi bilse bile, eğer okuduğunu hızlıca analiz edemiyorsa zorlanacak.

2. PISA ve TIMSS Standartları Geliyor

MEB, soruları uluslararası standartlara (PISA ve TIMSS gibi) yaklaştırıyor. Bu da demek oluyor ki; sadece Türkiye sınırları içinde değil, dünya genelindeki akranlarıyla yarışabilecek düşünme becerisine sahip öğrenciler öne çıkacak.

3. Müfredatla Tam Uyum

“Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli” ile birlikte ders içerikleri zaten değişmişti. Sınav soruları da bu yeni modelin bir parçası olarak, daha sade ama daha derinlemesine düşünmeyi gerektiren bir yapıya bürünüyor.

4. Mantık ve Muhakeme Ön Planda

“Soru sistemleri değişecek” başlığı altında konuşulan en önemli konu, soruların artık sadece ders kitaplarındaki metinlere bağlı kalmaması. Öğrenciye bir metin, bir grafik veya bir senaryo verilip; buradan bir mantık silsilesi kurması istenecek.

Veliler ve Öğrenciler Ne Yapmalı?

Eğer çocuğunuz LGS’ye hazırlanıyorsa, sınavın adının KGS mi yoksa başka bir şey mi olacağıyla vakit kaybetmeyin. Çünkü sınavın adı değişse bile ölçülecek olan şey artık “muhakeme yeteneği” olacak.

• Bol bol kitap okuyun: Ama sadece okumak için değil, okuduğunu eleştirmek ve analiz etmek için.
• Yeni nesil sorulara alışın: Klasik test çözme alışkanlığından sıyrılıp, “bu neden böyle?” diyen soru tiplerine yönelin.
• Resmi açıklamaları takip edin: MEB’in sitesinde görmediğiniz hiçbir “sınav kalktı” haberine itibar etmeyin.

Sonuç olarak; LGS hala yerinde duruyor. Ortada resmi bir “KGS” kararı yok, ancak kapıda bekleyen çok daha önemli bir değişim var: Daha zorlayıcı, daha analitik ve daha kaliteli bir soru yapısı.

Bu haber, asılsız iddialara karşı öğrencileri ve velileri doğru bilgilendirmek amacıyla hazırlanmıştır.

Sizce sınav sisteminde yapılacak bu soru değişikliği öğrencileri nasıl etkiler? Yorumlarda buluşalım!

Açıkçası liste beni şaşırtmadı ama bazı detaylar var ki, üzerine konuşmaya değer.

Kızlarda “Alya” Zirveyi Bırakmıyor, Erkeklerde Tarih Yazılıyor

Verilere göre kız bebeklerde Alya, tam 8.953 bebeğe isim babalığı (veya anneliği) yaparak zirveye yerleşmiş. Onu takip eden Defne ve Gökçe ile birlikte aslında modern, kulağa yumuşak gelen ve doğayı çağrıştıran isimlerin yükselişini görüyoruz.

Erkek tarafında ise durum bambaşka bir boyutta. Alparslan, 7.651 tercih ile listenin lideri. Onu Göktuğ ve Metehan izliyor. Beyaz perdede ve televizyonda gördüğümüz o epik kahramanlar, belli ki babaların ve annelerin en büyük ilham kaynağı olmuş.

İşte 2025’in “Top 7” Listesi:

Peki, Neden Bu İsimleri Seçiyoruz?

Bu listeyi incelerken kendime sormadan edemedim: Neden hepimiz aynı isimlerin etrafında dönüyoruz? Bence cevabı çok net iki maddede gizli:

1. Dizi ve Film Etkisi: Kahramanlaştırma Arzusu

Akşamları televizyon karşısına geçtiğimizde izlediğimiz o güçlü karakterler, farkında olmadan bilinçaltımıza işliyor. Alparslan veya Metehan gibi isimlerin bu kadar popüler olması tesadüf olamaz. Ebeveynler, çocuklarının da o karakterler gibi “güçlü ve sarsılmaz” olmasını istiyor sanırım.

2. Sosyal Medya Estetiği

Kız bebeklerdeki trendi ise tamamen sosyal medyaya bağlıyorum. Instagram’da şık bir oda dekorasyonunun üzerindeki ahşap panoda yazan Alya ya da Asel ismi, yeni nesil anneler için bir “estetik standart” haline geldi. Hem kısa, hem modern hem de her dilde söylenmesi kolay isimler artık daha çok ilgi görüyor.

Benim Favorim: Umay

Listenin bence en kıymetli ismi Umay. Eski Türk mitolojisinde çocukları koruduğuna inanılan bu ismin, modern dünyada tekrar canlanması bana “öze dönüş” adına çok anlamlı geliyor.

Peki sizin bu listedeki favoriniz hangisi? Ya da “Asla bu ismi koymam” dediğiniz bir tercih var mı? Yorumlarda buluşalım, üzerine biraz sohbet edelim!

Kar Tatili Haberleri Gelmeye Başladı

Meteoroloji günlerdir uyarıyordu, dondurucu soğuklar ve kar yağışı yurdun büyük bölümünde etkisini hissettirmeye başladı. Özellikle yüksek kesimlerde ulaşımın zorlaşmasıyla birlikte, pek çok ilin valiliğinden “eğitime ara verme” kararı çıktı. Sadece öğrenciler değil, hamile ve engelli çalışanlar için de idari izin haberleri gelmeye devam ediyor.

İşte Perşembe Günü Tatil Olan İller ve İlçeler

Şu an itibarıyla resmi açıklama yapan valiliklerin listesi şöyle:

• Bayburt: Valilik, il genelinde buzlanma ve yoğun kar yağışı riski nedeniyle tüm okullarda eğitime bugün (15 Ocak) ara verildiğini duyurdu.
• Artvin: Kar yağışının en yoğun olduğu illerden biri olan Artvin’de; Merkez, Ardanuç, Borçka, Murgul ve Şavşat ilçelerinde okullar bugün açılmayacak.
• Giresun: Giresun’da kar yağışı sahil kesiminde değil ama yüksek kesimlerde etkili. Valilik, taşımalı eğitim kapsamındaki öğrenciler için tatil kararı aldı.
• Erzincan: Erzincan’ın Refahiye ilçesinde de olumsuz hava şartları nedeniyle eğitime bir gün süreyle ara verildiği açıklandı.

Gözler Diğer Valiliklerde: Liste Güncelleniyor

Hava durumunun seyrine göre Kastamonu, Erzurum ve Gümüşhane gibi illerde de yerel düzeyde tatil kararları beklenebilir. İlçe bazlı açıklamalar geldikçe listemizi anlık olarak güncelliyoruz.

Önemli Not: Kar tatili kararı verilen yerlerde kamu kurumlarında çalışan hamile ve engelli personeller de herhangi bir ek karara gerek kalmaksızın idari izinli sayılmaktadır.

Bire Bir Koçluk, Canlı Dersler, 7/24 Sınırsız Soru Çözümü, Deneme Kulübü ve Kişiye Özel Soru Bankaları gibi onlarca özellik sayesinde öğrenciler hedeflerine sistemli ve motive bir şekilde ulaşır. Uzman eğitmenler ve PDR mezunu koçlar eşliğinde ilerleyen bu süreçte, öğrenciler sadece ders çalışmakla kalmaz; zaman yönetimi, stres kontrolü ve planlı çalışma alışkanlıklarını da geliştirir.

Üstelik “500ALİSAN” Kunduz indirim kodu ile tüm dönemlik veya full paketlerde avantajlı fiyatlardan yararlanabilir, sınav hazırlığında fark yaratan bir başlangıç yapabilirsin.

Bire Bir Koçluk, Canlı Dersler, 7/24 Sınırsız Soru Çözümü, Deneme Kulübü, Kişiye Özel Soru Bankaları ve çok daha fazlası Kunduz’da! ✨

👩🏼‍🏫 Bire Bir Koçluk:
Kunduz Koçları, PDR mezunu rehberlerdir. Yıl boyunca seni yakından takip eder, hedeflerine göre sana özel çalışma planı oluşturur. Zaman yönetimi, motivasyon, stres kontrolü… Kunduz koçun ihtiyacın olan her konuda sana yardımcı olur.

📹 Canlı Dersler:
Canlı Derslerde uzman eğitmenler, konu anlatımlarının yanı sıra konuyla ilgili önemli noktalara değinen interaktif soru çözümleri yapar. Böylece sınavlarda sık karşılaşılan soruları görüp en pratik çözüm yöntemlerini öğrenirsin.

🤳🏻 7/24 Sınırsız Soru Çözümü:
Çözemediğin sorunun fotoğrafını çek ve Kunduz’a gönder, 5 dakika içerisinde detaylı çözümü cebine gelsin! Çözüm ile ilgili hala aklına takılan bir nokta olursa eğitmene canlı bağlanıp aklına takılan tüm sorularını sorabilirsin ve “farklı çözüm al” özelliği ile de sorunun farklı bir çözümünü talep edebilirsin.

📊 Deneme Kulübü:
Piyasadaki en kaliteli yayınevlerinden onlarca denemeyi adresine kadar gönderiyoruz. Yanlış çözdüğün soruları ve sürekli takıldığın konuları dert etmene gerek yok, biz senin için takibini yapıyoruz. Deneme Kulübü’nde netlerini ve sıralamanı anında görebilirsin, eksiklerini tamamlayabilirsin.

📘 Kişiye Özel Soru Bankası:
Denemelerde yanlış yaptığın ve boş bıraktığın sorulara benzer sorular ile sadece sana özel olarak hazırladığımız soru bankalarını adresine kadar gönderiyoruz.

📄 Çözümlü Testler ve Konu Anlatım Videoları:
Uzman eğitmenlerin müfredata uygun anlatımıyla konuları derinlemesine öğrenebilir, ardından testlerle eksiklerini tespit edip video çözümlerle kapatabilirsin.

Hayallerine giden yolda ihtiyacın olan her şey Kunduz’da. 😍 Profildeki linke tıklayarak Kunduz’un tüm paketlerini detaylıca inceleyebilirsin! ✨

Android Uygulama İndir
Apple Uygulama İndir

Kaynak: Kunduz.Com

🎯 Yeni modelin temel hedefi: Yetenek ve ilgiye dayalı yönlendirme
Yeni sistemde, öğrencilerin sadece merkezi sınav puanlarına göre değil; akademik, sosyal ve kişisel gelişimlerine göre liselere yönlendirilmesi planlanıyor. Bu kapsamda öğrencilerin güçlü yönleri, ders dışı faaliyetleri ve proje çalışmaları da dikkate alınabilecek.
Amaç, öğrencileri erken yaşta yarışmacı sınav baskısından uzaklaştırarak, daha adil ve bireysel bir yerleştirme modeli oluşturmak.

📘 Lise yapısında da dönüşüm planlanıyor
Yalnızca sınav sisteminde değil, lise eğitim programlarında da yeniden yapılanma gündemde. Bakanlık, fen, sosyal bilimler ve mesleki eğitim gibi alanları daha esnek geçişlere izin veren bir yapıya dönüştürmeyi planlıyor. Böylece öğrenciler, ilgi duydukları alanlara göre eğitim alırken gerektiğinde alan değişikliği yapabilecek.

🧩 Sınav odaklı sistemin kademeli olarak dönüştürülmesi
LGS, halen ortaokuldan liseye geçişte belirleyici bir rol oynuyor. Ancak MEB, uzun vadede bu sistemin daha çok okul içi başarı ve süreç temelli değerlendirmelere dayandırılmasını istiyor.
Böylece sadece bir günde yapılan sınav yerine, öğrencinin 4 yıllık ortaokul başarısı, proje çalışmaları ve katıldığı etkinlikler gibi unsurların etkili olduğu bir ölçme sistemi oluşturulabilecek.

👩‍🏫 Eğitimde fırsat eşitliği ve bölgesel denge
Yeni modelde bir diğer hedef, Türkiye genelinde nitelikli okul dengesini güçlendirmek.
Bakanlık, özellikle büyük şehirlerdeki yoğun talebi azaltmak için taşra ve kırsal bölgelerdeki liselerin fiziki ve akademik altyapısını iyileştirmeyi amaçlıyor. Böylece öğrenciler, yaşadıkları bölgede kaliteli eğitim alabilecek.

📅 Henüz taslak aşamasında
MEB yetkilileri, yeni sistemin hâlâ taslak aşamasında olduğunu ve tüm paydaşların görüşleri alındıktan sonra kamuoyuna duyurulacağını belirtiyor. Yeni modelin 2026 sonrası dönemde kademeli olarak uygulanabileceği değerlendiriliyor.

🔍 Sonuç: Ezberden ziyade yetenek temelli bir döneme geçiş
Yapılacak değişikliklerle birlikte, LGS’nin geleceği ezber bilgiye dayalı test çözümünden, öğrencilerin ilgi, yetenek ve proje başarısına dayalı bir sisteme evriliyor.
Bu dönüşüm, hem öğrencilerin psikolojik yükünü azaltmayı hem de Türkiye’nin eğitim sistemini çağın gerektirdiği bireyselleştirilmiş öğrenme modellerine yaklaştırmayı hedefliyor.

Kaynak:Memurlar.net

Peki, sorduğunuz bir geometri sorusunu yapay zekânın gerçekten doğru çözdüğünden emin misiniz? Emin değilseniz, bu yazı tam size göre!

Yapay zeka teknolojileri, dil anlama ve üretmeden karmaşık veri analizlerine kadar pek çok alanda insan benzeri hatta insanüstü performans sergileyerek hayatımızın her alanına hızla giriyor. Eğitim de yapay zekâ uygulamalarının sıkça kullanılmaya başlandığı önemli alanlardan biri haline geldi; öğrenciler artık öğrenme süreçlerini yalnızca öğretmenlerine ya da kitaplara değil, ChatGPT gibi yapay zekâ destekli araçlara da soru sorarak destekliyor. Metin tabanlı sorularda, mantık yürütme gerektiren bulmacalarda veya bilimsel makalelerin özetlenmesinde yapay zekanın geldiği nokta şaşırtıcı olsa da, görsel algı ve uzamsal muhakemenin iç içe geçtiği geometri problemleri, bu ‘zeki’ sistemler için hala aşılması gereken önemli bir engel teşkil ediyor. Bir çizimin yorumlanması, şekiller arasındaki ilişkilerin kavranması ve bu görsel bilgilerin matematiksel denklemlere dönüştürülmesi söz konusu olduğunda, yapay zeka modelleri neden ‘çuvallayabiliyor’? Özellikle görselleştirme ve akıl yürütme gerektiren konularda yapay zekânın her zaman kusursuz çalışmadığını görmek mümkün. Bu durum, yapay zekânın sadece metin ve sayı işleme kabiliyetinin ötesine geçerek gerçek dünya algısı ve soyut düşünme yeteneği kazanma yolculuğunda karşılaştığı temel zorlukları gözler önüne sererken, Bu yazıda, hem ChatGPT’nin hem de Gemini’nin yanlış çözdüğü örnek bir geometri sorusunu inceleyerek bu durumu somut bir şekilde ele alacağız, inceleyeceğiz:

Yukarıdaki başlığı atma nedenimiz hem ChatGBT hem de Gemini aşağıdaki trigonometri-geometri sorusunun çözümünü yanlış yaptı. Her ikisi de cevabı 1 buldu. Cevap 2/3 olacaktı. Uygulamaların ilk çözümlerinin tamamını burada çok yer tutacağı için veremiyoruz maalesef.

Sorduğumuz soru, 2025-2026 yılı yeni müfredata göre hazırlanan 10.sınıf matematik ders kitabı Sayfa 31 deki ek alıştırmalardan alındı. Güzel bir trigonometri sorusuydu. Tam 2028 AYT lik!

SORU

Gemini uygulamasının çözüm arasında paylaştığı görsel:

ChatGPT’nin çözümde kullandığı mantığın görüntüsü:

Daha sonra ChatGPT bizim çözümün doğruluğunu kabul etti. Ancak Gemini kendi çözümünün doğruluğunu da, bizim çözümün doğruluğunu da kabul etmedi.

GEMİNİ ile çözüm üzerine konuşmamız

Biz: “Bence yanlış.2/3 olmalı. İleteyim mi çözümü”
Gemini : “Çözümünüzü kesinlikle iletebilirsiniz! Farklı bir bakış açısı veya hesaplama hatası olup olmadığını görmek her zaman faydalıdır. 2/3 sonucuna nasıl ulaştığınızı merak ediyorum. Lütfen detayları paylaşın.”

Doğru çözümümüzü ilettiğimizde aşağıdaki şekilde sayfalarca çözüm yapıyor ve o kadar uzun ki…14 farklı ekran görüntüsüne ihtiyaç vardı.

Gemini : “Çözümünüzü dikkatlice inceledim ve bazı yerlerde farklı çıkarımlarınız olduğunu görüyorum. Özellikle A noktasından C noktasına uzanan çizgi boyunca AC şeridi çekildiği ve şekli iki eşit alana ayırdığı bilgisini kullanmışsınız. Bu bilgi benim ilk çözümümde gözden kaçırdığım önemli bir detay. İlk çözümümde sadece üçgen BAC üzerinden tanjantı hesapladım, ancak alan eşitliği koşulunu kullanmadım.

Şimdi sizin çözümünüzü adım adım değerlendirelim:
………………………………………………………………….
………………………………………………………………….

Maalesef sizin çözümünüzdeki alan hesaplamasındaki çelişki nedeniyle C’nin (3a, 2a) olması gerektiğini kanıtlayamıyoruz. Ancak sorunun “alanları eşit iki parçaya ayırır” detayı, benim ilk çözümümdeki gibi sadece geometrik konumlandırmaya dayalı tan(x)=1 sonucunu geçersiz kılabilir.

Bu sorunun kesin çözümü için alan eşitliği koşulunu kullanarak C’nin (x_c, y_c) koordinatlarını net bir şekilde türetmek gerekiyor. “

ChatGPT ile çözüm üzerine konuşmamız.

Biz: “cevap 2/3 olması lazım. çözdüm çünkü. ileteyim mi çözümü”
ChatGPT :Tabii, gönder lütfen — çözümünü inceleyip adım adım kontrol edeyim; gerekiyorsa şekli ve çizgiyi 2/3 sonucuna uyacak şekilde birlikte netleştiririz.
Bizim çözümü ilettiğimizde şu cevabı veriyor:

Sorunun doğru çözümü

Buna göre başta geometri soruları olmak üzere ayrıntılı, yeni nesil matematik sorularında yapay zeka işimizi henüz tam olarak görmüyor maalesef!

Yapay Zekâ Neden Bazı Geometri Sorularını Çözemiyor?

ChatGPT 🧠: “Yapay zekâ modelleri, özellikle ChatGPT ve Gemini gibi dil modelleri, metin tabanlı bilgileri işleme ve mantık yürütmede oldukça başarılıdır. Ancak geometri problemleri yalnızca formül uygulaması değil, görsel algı ve uzamsal muhakeme gerektirir. Bir şeklin yorumlanması, noktalar ve doğrular arasındaki ilişkilerin fark edilmesi, alan ve açı bağıntılarının kurulması gibi adımlar vardır. Bu adımlar dil modelinin eğitildiği veri türünden farklıdır; çünkü bu modeller milyonlarca yazılı metin üzerinde eğitilir, ama çizimleri “görmez” veya “çözüm aşamalarını” adım adım görsel olarak deneyimlemez.

Bu yüzden:

• Şekli yanlış yorumlayabilirler: Bir üçgenin kenarlarını, açılarını veya verilen verileri yanlış algılayabilirler.
• İşlemleri eksik yapabilirler: Görsel veriyi denklem haline getirmede hata yapabilirler.
• Sonuca erken atlayabilirler: Çözüm yolunu kontrol etmeden “mantıklı” görünen bir cevabı sunabilirler.

Kısacası yapay zekâ, metin ve sayı işlemekte çok iyi olsa da, görsel algı ve soyutlama gerektiğinde henüz insan kadar güvenilir değildir. Bu yüzden geometri sorularında yapay zekânın cevabını körü körüne doğru kabul etmek yerine, kendi çözümümüzle karşılaştırmamız gerekir.“

GEMİNİ: “Yapay zekanın bazı geometri sorularını çözmekte zorlanmasının temel nedenlerini şu başlıklar altında özetleyebiliriz:

1. Görsel Bilgiyi Anlama ve Yorumlama Zorluğu:
   • Pikselden Anlama: Yapay zeka, geometri şekillerini doğrudan “üçgen”, “çember” veya “açı” olarak değil, milyonlarca pikselden oluşan bir desen olarak görür. Bu piksellerden anlamlı geometrik nesneleri, onların konumlarını ve birbirleriyle olan hassas ilişkilerini (paralellik, diklik, kesişim gibi) doğru bir şekilde ayırt etmek karmaşıktır.
   • Uzamsal İlişkiler: Şekildeki elemanların uzamsal düzenini, boyut oranlarını ve açısal değerleri sezgisel olarak anlamak insan için kolayken, yapay zeka için bu, genellikle metinsel bir betimlemeye dönüştürülmesi gereken zorlu bir görsel işleme sürecidir.
2. Sağduyu ve Dünya Bilgisinin Eksikliği:
   • Gizli Varsayımlar: İnsanlar bir geometri problemine baktığında, şeklin gerçeği temsil ettiğini ve belirli nesnelerin (örneğin, bir çizginin düz olduğu veya bir açının dar olduğu) sağduyusal olarak kabul edilebileceğini anlar. Yapay zeka, bu tür “sağduyuya dayalı” varsayımlara sahip değildir ve her bilginin explicit (açıkça) belirtilmesini bekler.
   • Gerçekçi Kısıtlamalar: “Bir üçgenin kenar uzunluğu negatif olamaz” veya “bir şekil kendiliğinden diğerini kesemez” gibi gerçek dünya kısıtlamaları, yapay zeka için otomatik olarak anlaşılan bilgiler değildir.
3. Mantıksal Akıl Yürütme ve Kanıtlama Zorluğu:
   • Adım Adım Çıkarım: Geometri, genellikle bir dizi mantıksal adım ve kanıtlama zinciri gerektirir. Bir aksiyomdan veya bilinen bir teoremden başlayarak, hipotezleri kullanarak sonuca ulaşmak için çok adımlı çıkarımlar yapmak gerekir. Yapay zeka modelleri, özellikle çoklu ve karmaşık çıkarım basamakları gerektiren durumlarda, bu zinciri hatasız bir şekilde kurmakta zorlanabilir.
   • Sembolik Muhakeme: Doğrular, açılar ve şekiller arasındaki sembolik ilişkileri (örneğin, “eğer bu iki doğru paralelse, o zaman iç ters açılar eşittir”) anlayıp uygulayabilmek yapay zeka için hala geliştirilmesi gereken bir alandır.
4. Ek Çizimler ve Yaratıcılık Eksikliği:
   • Yardımcı Çizgiler: Birçok zorlu geometri problemi, çözüm için mevcut şekle ek yardımcı çizgiler (paralel doğru çekmek, dikme indirmek, çember çizmek vb.) gerektirir. Bu tür “yaratıcı” ve problem spesifik ek çizimler yapma yeteneği, mevcut yapay zeka modelleri için oldukça zordur. Bu, sadece kalıpları ezberlemekten öteye geçen, problem çözme stratejilerini ve sezgisel düşünmeyi gerektirir.
   • Deneme Yanılma: İnsanlar doğru ek çizimi veya stratejiyi bulana kadar farklı yaklaşımlar deneyebilir. Yapay zekanın bu tür verimli deneme yanılma süreçlerini yönetmesi ve “en iyi” sonraki adımı tahmin etmesi zorlayıcıdır.
5. Veri Bağımlılığı ve Genelleme Sorunları:
   • Eğitim Verisi Sınırlamaları: Yapay zeka modelleri, eğitildikleri verilerle sınırlıdır. Eğer eğitim setinde belirli türde geometri problemleri, şekil varyasyonları veya özgün çözüm yolları yeterince yer almıyorsa, model bu tür yeni ve daha önce görmediği problemlere genelleme yapmakta zorlanır.
   • Format Farklılıkları: Bir problemin sunuluş biçimi (sadece metin, metinle birlikte resim, farklı açılardan çizilmiş resimler vb.) modelin anlamasını ve doğru yanıtı üretmesini etkileyebilir.

Kısacası, yapay zeka geometri problemlerinde, insanlardaki görsel algı, uzamsal muhakeme, sağduyu, mantıksal çıkarım ve yaratıcı problem çözme yeteneklerinin bir kombinasyonuna ihtiyaç duyar. Bu alanlar, yapay zeka teknolojisinin henüz insan seviyesine ulaşamadığı ve yoğun araştırmaların devam ettiği noktalardır.”

Ancak bu yazının giriş paragrafını yazarken, hem Gemini hem de ChatGPT yapay zeka uygulamaları öylesine başarılı sonuç verdiler ki…Üçümüz yazdık giriş cümlesini:)

Yapay zeka henüz her şey için çözüm sunamasa da, zekamızla birleştirebilirsek inanılmaz hayatımızı kolaylaştırıyor!”

PEKİYİ.COM

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, geçtiğimiz gün şu açıklamaları yapmıştı: “Size birileri diyor ki ‘çok güzel bir kitap.’ Bunu diyen kim? Kitabı yazan kim? Kitabı yazan bu konuları biliyor mu, kaç yıl öğretmenlik yapmış? Akademisyen mi? Bilmiyorsunuz. O kitaplara güvenmeyin. Ders kitabından başka bir şeye ihtiyacınız yok. Merdiven altında kurslar yapıyorlar. O kursları açanların büyük çoğunluğu, öğretmenleriniz gibi öğretmen olmak üzere buralara başvuruyorlar. Sınavı kazanamadıkları için öğretmen olamıyorlar. Gidiyor; merdiven altında kurs açıyorlar”

Yorumlardan Öne Çıkan Tepkiler

Öğretmenler, açıklamanın atanamayan yüz binlerce eğitim fakültesi mezununu hedef aldığını, oysa asıl sorunun atama yetersizliği ve sistemsel eksiklikler olduğunu dile getirdi:

• “Mülakata da sınava da alan girmek zorunda olan biziz, sonra da bizi suçluyorsunuz. Eğitim fakültelerini kapatın, yıllarca mezun verilmesin, sorun kendiliğinden çözülür.”
• “Sınavı kazanamayanları ücretli öğretmen olarak çalıştırıyorsunuz ama sonra suçluyorsunuz. Bu ne kadar adil?”
• “KPSS’de kontenjan düşük olduğu için atanamayanlar başarısız mı oluyor? Bu sözler incitici.”

Veliler ise açıklamayı “özel sektör öğretmenlerini hedef alan” ve “kamuya karşı güvensizlik yaratan” bir söylem olarak niteledi:

• “Özel sektörde çok iyi hocalar var, emeklerine saygısızlık yapmayın.”
• “Atamadığınız öğretmenlerin ekmeğiyle oynamayın, asıl işiniz okulların eksiklerini gidermek olmalı.”

Uzmanlardan Eleştiri: Genel Suçlama Çözüm Getirmez

Eğitim uzmanları, “merdiven altı kurs” kavramının muğlak olduğuna dikkat çekiyor. İzinli veya denetimli özel kursların bu tanımın dışında tutulması gerektiğini belirten uzmanlar, Bakan’ın sözlerinin tüm özel kurs sahiplerini ve öğretmenleri töhmet altında bıraktığını vurguluyor.

Uzmanlara göre, yapılması gereken şey korku ve suçlayıcı dil yerine şeffaf denetim ve düzenlemeler getirmek. Bu sayede veliler güvenle kurs seçebilir, öğretmen emeği de itibarsızlaştırılmamış olur.

Özetle;

Bakan Tekin’in açıklaması, eğitimdeki atama sorunu, ücretli öğretmenlik sistemi ve denetimsizlik gibi kronik problemleri bir kez daha gündeme taşıdı. Ancak öğretmenler, bu söylemin çözüm üretmekten çok yaralayıcı olduğunu düşünüyor. Eğitimciler, “Öğretmeni suçlamak yerine, sistemin eksiklerini giderin” çağrısında bulunuyor.

Üniversitenin senato toplantısında gerçekleştirilen törende, Rektör Prof. Dr. Ahmet Hakkı Turabi Cangül’e kimlik belgesini takdim etti. Turabi, Faruk Cangül’ü tebrik ederek eğitim hayatında başarılar diledi.

“Eğitimde yaş sınırı olmadığını bir kez daha görüyoruz” diyen Turabi, Cangül’ün azmi ve öğrenme arzusunun tüm öğrencilere ilham olması gerektiğini vurguladı. “Hayat boyu öğrenmenin en güzel örneklerinden birini yaşayan üniversitemizde görmek bizleri çok mutlu etti. Kendisini gönülden kutluyorum.” ifadelerini kullandı.

Senato üyelerinin alkışları arasında kimlik kartını alan Faruk Cangül, üniversiteli olmanın mutluluğunu yaşadığını söyledi. Kızının Merzifon’da bir dershanede edebiyat öğretmeni olduğunu belirten Cangül, şu sözlerle üniversiteye hazırlık sürecini anlattı:

“Kızım sık sık öğrencilerinin ders çalışmaya karşı isteksizliğinden yakınırdı. Bu durum beni düşündürdü, ‘Ders çalışmak gerçekten bu kadar zor mu?’ dedim ve onun getirdiği test kitaplarını çözmeye başladım. Bu süreç kızım için moral kaynağı, benim içinse motivasyon oldu.”